Sesli betimlemeyle yeni bir dünyanın kapıları aralanıyor
Görme engelliler, sesli betimlemeyle yeni bir dünyanın kapılarını aralıyor. İzmir Ekonomi Üniversitesi (İEÜ) Mütercim Tercümanlık Bölümü tarafından gerçekleştirilen “Bir Çeviri Türü Olarak Sesli Betimleme ve SEBEDER” başlıklı seminerde, sesli betimlemeyle filmlerde ve televizyon dizilerinde diyaloglar dışında sessiz gelişen olayları, görüntüleri ve duyguların aktarımının anlatılmasının görme engellilerin dünyasında yeni ufaklar açtığı vurgulandı.
Seminerde konuşan Sesli Betimleme Derneği (SEBEDER) Yönetim Kurulu Üyesi Avukat Olgun Yılmaz, görme engellilerin sesli betimlemeyle erken tanıştığında dünyalarının değiştiğini belirterek, “Sesli betimlemeyle, görme engelliler daha önce hiç bilmedikleri bir durumu, görsel olguları, görüntüleri öğreniyor. Örneğin ben mimiklerin ne olduğunu bilmezdim. Mimiklerin önemini sesli betimlemeyle öğrendim. Sesli betimleme tekniğiyle iletişim alanımız genişliyor. Farklı görme biçimlerini öğreniyoruz. Bu teknik ile görme engelliler, kimseden yardım almadan tek başlarına film, sinematografik eser mahiyetindeki her şey ile tiyatro eserlerini seyredebilme olanağına sahip oluyor. Bu nedenle bu tekniğin yayınlaşarak televizyonlarda en çok izlenen saatlerdeki programlara uygulanmasını ve doğru bir şekilde yapılmasını istiyoruz” dedi.
‘Farklı Bir Dünyayı Tanıyoruz’
SEBEDER Yönetim Kurulu Üyesi, Sesli Betimleme Koordinatörü ve Sesli Betimleme Uzmanı Emine Kolivar da, görme engelli vatandaşların sesli betimleme yapılmış dizi, film gibi eserleri yakından takip ettiğini belirterek, “Sesli Betimleme Derneği kapsamında betimleme kumbarası kurduk. Burada gönüllüler de betimleme yapabiliyor. Daha sonra bu betimlemeler onaydan geçiyor ve internet sitesine konuluyor. Tabii ki zor bir iş. Gören kişiler betimleme yaparken aslında kendilerinin de ne kadar az gördüğünü, ne kadar az şeye dikkat ettiğini fark ediyorlar ve farklı bir dünyayla tanışıyorlar. Betimleme standartlarının oluşması için henüz yolun başındayız. Betimlemenin görmeyenler için eğitici bir tarafı olduğu da ayrıca göz ardı edilmemeli.”
‘Çeviride yeni bir iş kolu’
İEÜ Mütercim Tercümanlık Bölüm Başkanı Prof. Dr. Neslihan Yetkiner, sağırların, işitme ve görme engellilerin görsel – işitsel medya hizmetlerine erişimi için çalışmalar yapıldığını, sesli betimleme tekniğinin de çeviri alanında yeni bir iş kolu oluşturduğunu söyledi. Prof. Dr. Yetkiner, “Sesli betimleme alanında ülkemizde standartlarının oluşturulma çalışmaları devam ediyor. Görsel-işitsel medya hizmetlerine erişim için iyileştirici uygulamalar yapılması amaçlanıyor. Görme engelli vatandaşlarımız için diyalogların olmadığı, sessiz gelişen olayları anlatmak çevirinin yeni bir alanını oluşturuyor. Bu seminerle, söz konusu alanda hem farkındalık yaratmak hem de sesli betimlemenin yeni bir iş kolu olacağını aktarmak istedik” dedi.
